De leraar terug aan het roer
Hoe Neon het onderwijs wil veranderen
Op IPON 2026 presenteert coöperatie Neon een alternatief voor het huidige leermiddelensysteem. Geen nieuwe uitgeverij, maar een beweging van schoolbesturen en leraren die samen eigenaar worden van hun lesmateriaal. Het resultaat: methodes die de leraar weer aan het stuur helpen tegen een fractie van de kosten.
Tekst: Tijmen Smit, kwartiermaker Neon Beeld: Neon
Onze scholen betalen jaarlijks honderden euro’s per leerling aan leermiddelen. Werkboeken belanden na één schooljaar in de prullenbak. Digitale licenties zijn verplicht gekoppeld aan fysieke boeken, ook wanneer we ze niet gebruiken.
De ruimte voor maatwerk is afgelopen jaren bovendien steeds kleiner geworden. Waar haal je de tijd vandaan om maatwerk te leveren voor die ene klas die extra uitdaging nodig heeft? En wie wel de ruimte heeft om maatwerk toe te passen, heeft vaak niet de goede software om de lesmethode te maken.
Coöperatie van schoolbesturen en leraren
Neon is ontstaan vanuit de overtuiging dat het anders kan als schoolbesturen en leraren het heft in eigen handen nemen. Het is een coöperatie waarin schoolbesturen en leraren samen eigenaar zijn van de lesmethodes.
De filosofie is helder. Neon ontwikkelt met een team van onderwijsprofessionals slanke kernmethodes die alle essentiële leerstof bevatten, maar ruimte laten voor de professional. Leraren bepalen zelf wat ze digitaal doen en wat op papier. Ze kunnen onderdelen aanpassen, toevoegen of weglaten.
‘Voor elk vak is er een kwaliteitscommissie met onderwijsonderzoekers en vakdidactici’
Lage instapkosten
Onderwijsvernieuwing sneuvelt vaak op geld. Bij Neon is de business-case onderdeel van de oplossing. We rekenen 20 euro per leerling per jaar voor alle methodes samen. Daarmee houden scholen geld over om in onderwijsontwikkeling te steken.
Goedkoper is niet minder goed
Goedkoper betekent niet minder goed. NEON werkt samen met het Centrum voor Leermiddelenadvies CLU, dat auteurs begeleidt tijdens het schrijfproces. Voor elk vak is er een kwaliteitscommissie met onderwijsonderzoekers en vakdidactici.
De didactische uitgangspunten zijn evidencebased: cyclisch leren, aandacht voor metacognitie, samenwerkend leren waar dat effectief is. Geen trends, maar bewezen aanpakken die leerlingen helpen om beter te leren.
Levendige bibliotheek
Stel: een docent Nederlands in Groningen ontwikkelt een briljante lessenreeks voor nieuwkomers. Via Neon kan een collega in Zeeland die materialen vervolgens gebruiken en verder verbeteren. Zo ontstaat een levende bibliotheek die wordt gemaakt door leraren voor leraren. Het boek volgt de docent en niet andersom. De auteurs van Neon beoordelen de kwaliteit, zodat je weet dat je veilig gebruik kunt maken van de lessenreeks.
Innovatie op IPON
Op IPON draait het om innovatie. Neon omarmt technologie, maar stelt steeds dezelfde vraag: helpt dit de leraar en de leerling? Dat leidt tot gerichte keuzes. We ontwikkelen een digitale omgeving waarin gebruiken, maken en aanpassen heel laagdrempelig is. Naast de bibliotheek komt er op termijn een digitale leeromgeving waar leerlingen ondersteuning krijgen bij de stof. Die wordt gratis beschikbaar voor álle Nederlandse leerlingen. Niet nog een commercieel huiswerkinstituut, maar ondersteuning voor iedereen.
Ontmoet ons op IPON 2026
Op 11 en 12 februari 2026 verzorgt NEON tijdens IPON 2026 sessies op de mainstage en in de theaters. Kom met ons samen ontdekken hoe we het onderwijs kunnen verbeteren.
Woensdag 11 februari
14:30-15:15 - Mainstage
NEON: Waarom leermiddelen van leraren moeten zijn
Donderdag 12 februari
15:00-15:30 - Theater 5
15:45-16:15 - Theater 5
Marten Blankesteijn: Een exclusieve blik achter de schermen bij Neon
